صفحه اصلي
فايل ها
مقالات
ورود


چهارشنبه 6 اسفند 1393 کوچکترین کتابخانه ایران جهانی شد/ فاطمه ها در صدر توسعه فرهنگ کتابخوانی سهیلا نبی زاده – کتابدار کتابخانه مرکزی اردبیل

کوچکترین کتابخانه ایران جهانی شد/ فاطمه ها در صدر توسعه فرهنگ کتابخوانی

بهمن ماه سال 90 خبرنگار مهر در کهنوج گزارشی از کتابخانه ای داد در 30 کیلومتری کهنوج که سه قلب بزرگ در آن می تپید، سه دختر بچه به نامهای فاطمه که از تیرماه سال 89 سعی کردند با جمع آوری کتابهای شخصی و کمک معلمشان کتابخانه ای را در روستای خود راه اندازی کنند.

    اما پس از این گزارش حرکت فرهنگی فاطمه ها به صورت یک موج همه جا را در برگرفت و کتابخانه کوچک و خشتی و گلی آنها که تنها 9 متر مساحت دارد هم اکنون جهانی شده است.

ترویج خواندن، مهمترین رسالت کتابخانه فاطمه ها

    فاطمه ها برای ترویج خواندن در بین کودکان و نوجوانان روستا، طرح های مختلفی اجرا کرده اند. طرح کتابخوانی فاطمه ها (خواندن و یادداشت خلاصه و نتیجه و پیام کتاب)، طرح خورجین کتاب (توزیع کتاب در منازل)، برگزاری سیر مطالعاتی با موضوع های مختلفِ مناسب با گروه های سنی کودک و نوجوان، برگزاری مسابقات کتابخوانی با موضوع ها و مناسبت های خاص در طول سال، برگزاری اردوهای مطالعاتی، برگزاری جشن اهدای کتاب به کودکان و نوجوانان و مسابقات مجله و نشریه خوانی و برنامه معرفی کتاب در کتابخانه از جمله این طرح ها است.

اغلب فعالیت هایی که کتابخانه فاطمه ها بر روی آنها تمرکز دارد را می توان به پنج بخش تقسیم بندی کرد:

·        کتاب و کتابخوانی: عضو گیری و امانت دادن کتاب، اجرای طرح های کتابخوانی مختلف از جمله طرح کتابخوانی فاطمه ها، طرح کتاب پروژه محور، طرح کتاب خاص، طرح همیشه با تو، خوانش های جمعی، مجله خوانی و برگزاری مسابقات مختلف کتابخوانی به مناسبت های مختلف، اهدای کتاب همزمان با شروع سال تحصیلی به کودکان و نوجوانان روستا، توزیع کتاب در بین روستاهای مجاور، راه اندازی کتابخانه های کوچک روستایی با همکاری جوانان فرهنگی و داوطلب این روستاها

·        آموزشی: برگزاری دوره های  آموزش زبان انگلیسی، آموزش کامپیوتر، کارگاههای آموزش کتابداری، مهارت های زندگی، آموزش قرآن، آموزش صنایع دستی، مشاوره تحصیلی و کارگاه های کار بر روی زندگینامه افراد تاثیرگزار ایران و جهان از طریق تشکیل جلسات شبانه و پخش سینمای فاطمه ها

·        اقتصادی: راه اندازی کارگاههای تولید صنایع دستی حصیری، فروش محصولات کشاوزی فصلی روستا، برگزاری نمایشگاه های عکس، برگزاری کارگاههای آموزشی در سطح شهرستان

 

·        ورزشی: تشکیل تیم فوتبال کتابخانه فاطمه ها و حضور فعال در مسابقات ورزشی در سطح روستا و شهرستان، برگزاری مسابقات تنیس روی میز بانوان، تشکیل تیم کوهنوردی بانوان، برگزاری مسابقات محلی

·        محیط زیستی: همکاری با موسسه حیات وحش میراث پارسیان تهران در ترویج و حفاظت از خرس سیاه آسیایی، تشکیل گروه های اجتماع محور برای پاکیزه نگه داشتن محوطه روستا از زباله ها، ترویج محیط زیست و حفظ گونه های جانوری و گیاهی توسط اعضای تیم فوتبال کتابخانه فاطمه ها

    «هوشنگ مرادی‌کرمانی» می‌گوید که فعالیت‌های خیرخواهانه‌ای نظیر مدرسه‌سازی به اندازه کافی رواج دارد و باید به‌دنبال کارهایی بود که کمتر به آنها توجه شده .او به‌عنوان یک نویسنده، کتابخانه‌سازی را پیشنهاد می‌کند و می‌گوید: کتابخانه «فاطمه‌ها» به‌عنوان کوچک‌ترین کتابخانه کشور در اتاقی ۹ متری و خشت و گلی با سقفی چوبی که هم‌اکنون جهانی شده، یکی از نمادهای همین مشارکت‌های عام‌المنفعه است.  راه‌اندازی کوچک‌ترین کتابخانه ایران در روستایی دورافتاده به نام «دهگان» یکی از این نمونه‌‌هاست.
با راه‌اندازی این کتابخانه کوچک طی ماه‌های گذشته با کمک اهالی فرهنگ‌دوست جنوب کرمان وب‌سایت این کتابخانه نیز راه‌اندازی شده و هم‌اکنون این کتابخانه ده‌ها عضو افتخاری دارد، در کنار این اقدام و درحالی که تاکنون مسئولان فرهنگی جنوب کرمان و امور کتابخانه‌ها و حتی مسئولان استان کرمان کاری برای توسعه این کتابخانه خودجوش انجام نداده‌اند اما مردم ایران‌زمین با اهدای هزاران جلد کتاب به این کتابخانه کمک کردند. سقف چوبی و شکننده کتابخانه فاطمه‌ها همچنان سرپناه سه فاطمه و صدها کودکی است که هم‌اکنون کنار این کتابداران کوچک گرد هم آمده‌اند و در این مکان هم درس می‌خوانند، هم کلاس‌های قرآن برگزار می‌کنند و هم امور کتابخانه را می‌گذرانند.

   این کتابخانه هم اکنون گاه و بی گاه میزبان نویسنده ها و شخصیتهای فرهنگی برجسته کشور است و به گفته یکی از این افراد کتابی را در این کتابخانه یافته که چندین سال در کتابخانه های پر زرق و برق خیابان انقلاب تهران در جستجویش بوده است.

   فاطمه ها که مهمترین هدفشان گسترش فرهنگ کتابخوانی در روستایشان بوده هم اکنون با جلب تعداد قابل توجهی از ساکنان روستا به کتابخوانی، نه تنها مدتها قبل این هدف را پشت سرگذاشته اند بلکه مرزهای فرهنگی را نیز در کشورهای مختلف شکسته اند و حرکت این سه کودک به یک موج فرهنگی تبدیل شده است.

    فعالیتهای فاطمه ها به کتابداری محدود نمی شود بلکه این کتابداران کوچک به فعالیتهای فرهنگی مختلف نیز روی آورده اند . فاطمه ها به خوبی در کتابخانه تقسیم کار کرده اند یکی مسئول امور اقتصادی است، دیگری کارهای آموزشی را پیگیری می کند و فاطمه دیگر امور فرهنگی را به عهده دارد .این کودکان حفظ فرهنگ بومی و محلی روستایشان را یکی از دغدغه های خود می دانند و حتی فیلمهای سینمایی که از صدا و سیما پخش می شود را به زبان محلی خود برمی گردانند و بین کودکان پخش می کنند با این هدف که در گذر زمان اصطلاحات محلی شان فراموش نشود، دیگری در مجموعه ای سنتهای محلی روستای دهگان را جمع آوری می کند و بازیهای محلی را مستند سازی می کند.

     فاطمه ها هر چند به معنای واقعی کلمه کوچکترین کتابخانه ایران را دارند و شاید بتوان به آن لقب کوچکترین کتابخانه دنیا را هم داد زیرا دیگر کتابخانه از این کوچکتر نمی شود اما قلبی بزرگ دارند.

     اما فاطمه ها تمام اهالی ایران را برای عضویت و سر زدن به کتابخانه 9 متریشان دعوت می کنند یکی از فاطمه ها می گوید آدرس ما استان کرمانشهرستان کهنوج روستای دهگان محله آزادگان کتابخانه فاطمه ها است و با یک سبد بهار نارنج در انتظار قدوم شمائیم.